بی‌حسی موضعی

سه‌شنبه یکم آبان ۱۴۰۳«من غریبه هستم.» غریبه‌ای که خنده‌هایش لهجه ندارد اما گریه‌هایش گاهی به رنگ صدای «ام‌کلثوم» است و گاهی «شجریان». همان‌قدر که عود را شناخته از تار ایرانی سر درمی‌آورد و همان‌قدر آکاردئون سوری را شنیده. لباس‌هایش رنگارنگ مثل «ثوب» فلسطینی است.…

ادامه

تونل تاریک

غم جمعی» پدیده‌ای است که دهه‌هاست ذهن و جانِ روان‌کاوانِ فردی و…

شکاف در تصویر مرد آرام

آیا مرد آرام واقعاً آرام است؟ شان تورنتون در ایستگاهی کوچک از قطار پیاده می‌شود. وقتی مسیر شهر اینیس‌فری را می‌پرسد، جمعیتی کم‌کم دورش را فرامی‌گیرد که به‌جای راهنمایی، بیشتر گیجش می‌کند. شانِ بلندقامت، خوش‌بنیه و خوش‌لباس همان‌طور که پیپی گوشه‌ی دهن نگه داشته به جواب‌های بی‌سر‌وته روستاییان گوش می‌دهد،…

ادامه

باب نهم؛ در خدمت و خیانتِ مدرنیته

در عرف ادب و هنر ایران چنین رسم است که وقتی نام یا نام‌خانوادگی فردی پسوند هنرش می‌شود و این پسوند دیگر مِلکی نیست و سبک‌وسیاقی را تداعی می‌کند، باید آن فرد را جریان‌ساز و «مؤلف» دانست. برای مثال وقتی از «شعر نیما»، «سینمای کیارستمی» یا «داستان ساعدی» سخن می‌گوییم،…

ادامه

گذر از رؤیا

در وصف شاعر چه می‌توان گفت؟ پرتره‌ی شاعر را چگونه می‌توان در تصویری یک‌‌ساعت‌ونیمه ترسیم کرد؟ شاعری گریزپا که در سال ۱۳۴۸ از روی طول می‌جهد. شاعر حجم. شاعری که با تصویرسازی از اشیاء میانه‌ای ندارد؛ بلکه مقصودش «منظری از علت غایی آن‌ها» است. شاعری که اهل گفتن نیست. دریافتش…

ادامه

امکان شکننده‌ی باهم بودن

اجرای هفت‌ساعته‌ی برادران کارامازوف در وضعیت کنونی ایران فقط اقتباسی ساده از رمان داستایفسکی نیست؛ حاصل هشت سال زیستِ جمعی، تمرینِ ممتد…

تئاتر بی‌آکسسوار

(این مطلب در بیستمین جشن سالیانه‌ی انجمن منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران تئاتر جایزه‌ی رتبه‌ی اول بخش ترجمه را دریافت کرد.) اندی اسمیت،…

رخت‌چرک‌هایم برای خودم

(این مطلب در بیستمین جشن سالیانه‌ی انجمن منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران خانه‌ی تئاتر برنده‌ی رتبه‌ی نخست بخش گفت‌وگو شد.) عادتم است، در…

ردیف خشم و امید

رفته‌ایم خانه‌ی حسین علیزاده تا به مناسبت انتشار مجموعه‌ی دستگاه‌های موسیقی ایران یا به عبارتی ردیفِ حسین علیزاده پای صحبت‌هایش بنشینیم. علیزاده سحرخیز است. این چند گفت‌وگویی که با علیزاده داشته‌ام همیشه صبح‌‌ها بوده و این یکی هم. خانه‌ای مرتب و پر از گلدان. در میان وسایلی که جلو درِ خانه قرار گرفته یک عصا هم هست. یادم می‌آید که…

/

بازگشت مدام به وطن

پرده‌ی اول: رُستن در وطن پژمان را برخلاف خیلی‌ها هرگز از نزدیکِ نزدیک ندیدم. اما از دور و آن هنگام که قامتش در آینه‌ی آثارش بازتابیده بود، فراوان، خاصه‌ که چندین بار آثار مهمش را خوانده‌ام چند بار هم درباره‌ی جنبه‌های مختلف کارش نوشته‌ام. این‌سو و آن‌سو هم شاگردانش یا…

نوری زیر آوار

روز‌های پایانی دی‌ماه ۱۳۹۸. اعلام می‌شود که ارکستر سمفونیک تهران به رهبری…

میراث گران‌بهای جان‌سختی

«پاریس را از آن جهت بسیار دوست می‌دارم که بهترین‌ها و بدترین‌ها را در هر مقوله‌ای در خود گرد آورده و هیچ‌گاه بدترین‌ها مایه‌ی فساد و تباهی بهترین‌ها نشده‌اند. در حقیقت آنچه در پاریس زیبا و ستودنی است آزادی بی‌حدوحصری است که این شهر به اهالی‌اش عرضه می‌دارد و محیطی مساعد برای رشد بهترین‌ها فراهم می‌آورد.» (مجله‌ی گردون، سیما کوبان،…

/

چه کسی بود صدا زد آرش و چرا

چرا و چگونه‌اش قصه‌ای دراز دارد اما نا‌گهان آرش، آن آرش کمانگیر، شد محبوب دل مدیران موسوم به فرهنگی که قرار است برای جامعه تصویر و روایت‌های معقول و مناسب تولید کنند. میانِ میدان ونک را اختصاص دادند به این قهرمان دیروز و هنوز ایرانی‌ها و یک مجسمه‌‌ی برنزی گذاشتند…

میراث گران‌بهای جان‌سختی

«پاریس را از آن جهت بسیار دوست می‌دارم که بهترین‌ها و بدترین‌ها را در هر مقوله‌ای در خود گرد آورده و هیچ‌گاه بدترین‌ها مایه‌ی فساد و تباهی بهترین‌ها نشده‌اند. در حقیقت آنچه در پاریس زیبا و ستودنی است آزادی بی‌حدوحصری است که این شهر به اهالی‌اش عرضه می‌دارد و محیطی…

ادامه

پای راسکولنیکف در میان است

جنگ روسیه و اوکراین مدت‌هاست از میدان نبرد و حمله‌های پهپادی فراتر رفته و به زبان، کتابخانه‌ها و میراث ادبی مشترک دو کشور رسیده است. از فوریه‌ی ۲۰۲۲ به این‌سو استفاده از زبان روسی یا کنار گذاشتن آن به یکی از بحث‌های داغ جامعه‌ی اوکراین تبدیل شده و این بحث…

ادامه

باب نهم؛ در خدمت و خیانتِ مدرنیته

در عرف ادب و هنر ایران چنین رسم است که وقتی نام یا نام‌خانوادگی فردی پسوند هنرش می‌شود و این پسوند دیگر مِلکی نیست و سبک‌وسیاقی را تداعی می‌کند، باید آن فرد را جریان‌ساز و «مؤلف» دانست. برای مثال وقتی از «شعر نیما»، «سینمای کیارستمی» یا «داستان ساعدی» سخن می‌گوییم،…

ادامه
0 0تومان